Gösterge panelindeki hız sınırı bazen yoldaki levhayla uyuşmuyor. Bir yandan da yeni araç projelerinde ISA onayı isteniyor. Bunlar aynı konunun iki farklı sorusu: sürücü sistemin nasıl çalıştığını bilmek isterken üreticinin hangi şartları kanıtlayacağını belirlemesi gerekiyor.
ISA sistemi nedir, ne işe yarar?
ISA, sürücünün geçerli hız sınırını fark etmesine ve uygun hızı korumasına yardımcı olan akıllı hız destek sistemidir. Kamera, elektronik harita ve diğer uygun veri kaynaklarıyla hız sınırı bilgisi oluşturabilir; sistem tasarımına göre görsel/sesli uyarı, dokunsal geri bildirim veya hız kontrolü sağlar. Sürücünün yol işaretlerine uyma ve aracı güvenli kullanma sorumluluğunu devralmaz.
ISA, hız sabitleyici ve hız sınırlayıcı aynı mı?
| İşlev | Temel amaç |
|---|---|
| Hız sabitleyici | Sürücünün seçtiği hızı korumaya yardımcı olur. |
| Hız sınırlayıcı | Belirlenen hız sınırını aşmayı sınırlar; teknik kapsamı sistemine göre değişir. |
| ISA | Algılanan geçerli hız sınırıyla sürücüye bilgi ve geri bildirim sağlar. |
Araçta hız sabitleyici bulunması, ISA şartlarının kendiliğinden karşılandığını göstermez. (AB) 2021/1958 Ek I, ISA'nın işlevlerini ve testlerini ayrıntılandırır.
ISA hangi araçlarda zorunlu?
AB'de 2019/2144 sayılı Tüzüğün Ek II D8 satırı, M1, M2, M3, N1, N2 ve N3 kategorileri için ISA şartını gösterir. B takviminde yeni tip onayları için 6 Temmuz 2022, yeni araçların tescili bakımından 7 Temmuz 2024 tarihleri ayrılır. Özel araç, onay yolu ve geçiş hükümleri ayrıca kontrol edilir.
Bu tarihler AB düzenlemesinin takvimidir. Türkiye'deki her araç için tek başına aynı tarih kullanılamaz. Türkiye projesinde kategori, AB veya ulusal onay yolu, temel aracın onayı, üretim/tescil durumu ve yürürlükteki ulusal geçiş hükümleri birlikte değerlendirilir. Bu şartlar mevcut bütün araçlara koşulsuz sonradan ISA takılması gerektiği anlamına gelmez.
Türkiye’deki genel güvenlik çerçevesi için AB/2019/2144 Tip Onayı Yönetmeliği incelenir. Aracın somut kapsamı ve ulusal geçiş şartları bu düzenlemenin güncel metni üzerinden kontrol edilmelidir.
Hız sınırını yanlış gösteriyorsa ne yapmalı?
Sistem, yol çalışması, levhanın görünürlüğü, paralel yol algısı veya veri güncelliği gibi nedenlerle farklı bir sınır gösterebilir. Tek bir yanlış gösterimden hareketle bütün ülkenin haritasının bulunmadığı veya sistemin her araçta kusurlu olduğu sonucuna varamayız.
- Yoldaki geçerli işaretleri ve trafik koşullarını esas alın.
- Araç kullanım kılavuzundaki sensör temizliği ve uyarı açıklamalarını kontrol edin.
- Yazılım ve harita güncellemesini üreticinin önerdiği kanaldan sorgulayın.
- Tekrarlayan hatayı güvenli biçimde, yer/zaman ve gösterge bilgisiyle yetkili servise bildirin; sürüş sırasında görüntü toplamaya çalışmayın.
Arıza veya yanlış uyarı için kalıcı kodlama, sensör sökme ya da güvenlik sistemini iptal etme önermiyoruz. Kullanılabilir ayarlar ve yeniden etkinleşme davranışı, aracın üretici talimatları ve onaylı sistem tasarımı üzerinden değerlendirilmelidir.
Üstyapı ve ikinci aşama üretimde neler incelenir?
Önce temel araçtaki sistem ve onay kapsamı belirlenir. Sonra dönüşümün sensör görüşünü, araç kategorisini, göstergeyi, kütle/boyut bilgilerini veya yazılım konfigürasyonunu etkileyip etkilemediğine bakılır. Temel araçta ISA bulunması, dönüşüm sonrası değerlendirmeye gerek olmadığı anlamına gelmez; aynı şekilde her dönüşümde aynı testin tekrarlanacağı da varsayılmaz.
Başlangıç dosyasında temel araç CoC'si ve onay referansı, dönüşüm çizimleri, değişen sistemler ve üretici montaj talimatları yer almalıdır. Kapsamı seri tadilat hazırlığıyla ve homologasyon planıyla birlikte ele alın.
ISA ve dönüşüm kapsamınızı görüşün
Mevcut belgeleri ve hedeflediğiniz işi paylaşın. Önce teknik kapsamı ve eksikleri belirleyelim; teklif ve çalışma planını bu bilgilerle hazırlayalım.
Sık sorulan sorular
ISA trafik işaretlerini her zaman doğru okur mu?
Her sürüş koşulunda hatasız çalışma varsayılmaz. Sürücü geçerli işaretleri ve koşulları takip etmelidir.
O1 çekme karavan için ISA gerekir mi?
AB düzenlemesindeki D8 satırı motorlu M ve N kategorilerini kapsar. Römork kategorisiyle çeken motorlu aracın şartlarını birbirine karıştırmayın.
İkinci aşama projede temel aracın raporu yeterli mi?
Dönüşümün sistemi ve onay kapsamını etkileyip etkilemediği incelenmeden tek bir cevap verilemez. Değişiklik ve kanıt eşlemesi yapılmalıdır.
Resmî kaynaklar ve kapsam
Kaynak kontrolü: 25 Ekim 2026. Ülke ve başvuru yolu belirtilen bölümlerde kendi kapsamıyla değerlendirilir.
